สร้างสูตรการผลิต (BOM — Bill of Materials)
Bill of Materials (BOM) คือสูตรการผลิตที่ระบุว่าสินค้าสำเร็จรูป 1 หน่วย (หรือตามจำนวน Quantity ที่กำหนด) ต้องใช้วัตถุดิบ (Raw Materials) อะไรบ้าง และมีขั้นตอน (Operations) อะไรบ้าง BOM ต้องบันทึกและ Submit ก่อนจึงจะนำไปสร้าง Work Order ได้
ฟิลด์สำคัญ (Key Fields)
| ฟิลด์ | คำอธิบาย |
|---|---|
| Item | สินค้าสำเร็จรูปที่ต้องการสร้างสูตร (ระบุ Item Code เช่น FG-S01) |
| Item UOM | หน่วยนับของสินค้าสำเร็จรูป (เช่น Nos, Kg) — ดึงมาอัตโนมัติ |
| Quantity | จำนวนที่ผลิตได้จาก BOM นี้ — เช่น 1,000 ชิ้น |
| Company | บริษัทที่เป็นเจ้าของ BOM (เช่น Medsuite) |
| Is Active | เปิดใช้งาน BOM นี้ (ค่าเริ่มต้น: เปิด) |
| Is Default | ใช้ BOM นี้เป็น Default เมื่อสร้าง Work Order (ค่าเริ่มต้น: เปิด) |
| With Operations | เปิดใช้เพื่อกำหนดขั้นตอนการผลิต — ต้องติ๊กก่อนจึงจะเห็นตาราง Operations |
| Transfer Material Against | กำหนดว่าจะโอนวัตถุดิบตาม Work Order หรือ Job Card |
| Routing | เส้นทางการผลิต (ถ้ามี) |
| Item Code (Raw Materials) | รหัสวัตถุดิบในตาราง Items เช่น RM-S01, RM-S02 |
| Qty (Raw Materials) | จำนวนวัตถุดิบที่ใช้ต่อ BOM Quantity |
| UOM (Raw Materials) | หน่วยนับวัตถุดิบ เช่น Kg, ML |
| Rate (THB) | ราคาต่อหน่วยของวัตถุดิบ (บาท) |
| Amount (THB) | มูลค่ารวมของวัตถุดิบแต่ละรายการ (คำนวณอัตโนมัติ) |
| Operation | ชื่อขั้นตอนการผลิต เช่น ผสม |
| Workstation Type | ประเภทสถานีผลิตที่ทำ Operation นั้น เช่น เครื่องผสมเคมีก 1 |
| Operation Time | เวลาที่ใช้ต่อ Operation (นาที) |
| Operating Cost | ต้นทุนการดำเนินงาน (คำนวณอัตโนมัติ) |
สถานะเอกสาร (Document Status)
| สถานะ | ความหมาย |
|---|---|
| Not Saved | กำลังสร้างใหม่ ยังไม่ได้บันทึก |
| Draft | บันทึกแล้ว ยังไม่ Submit — ปรับแก้ได้ |
| Submitted | Submit แล้ว พร้อมใช้สร้าง Work Order |
| Cancelled | ยกเลิก |
เข้าหน้า New BOM
ไปที่ Manufacturing → BOM แล้วกด ”+ Add BOM” หรือเลือก Bill of Materials ใน Reports & Masters ระบบจะเปิดฟอร์ม “New BOM” (Status: Not Saved)
กำหนดสินค้าที่จะผลิตและจำนวน
ในฟิลด์ Item * กรอกหรือเลือกสินค้าสำเร็จรูป เช่น FG-S01 ระบบจะดึง Item UOM มาให้อัตโนมัติ (เช่น Nos) กรอก Quantity * ที่ผลิตได้จากสูตรนี้ เช่น 1,000.000 ตรวจสอบ Company * (ค่าเริ่มต้น: Medsuite) Is Active และ Is Default จะถูกติ๊กไว้แล้ว
เพิ่มรายการวัตถุดิบใน Raw Materials
ในส่วน Raw Materials → Items กด “Add Row” แล้วกรอก:
- Item Code *: รหัสวัตถุดิบ เช่น RM-S01
- Qty *: จำนวนที่ใช้ เช่น 10
- UOM *: หน่วยนับ เช่น Kg
- Rate (THB) *: ราคาต่อหน่วย เช่น ฿ 100.00
- Amount (THB) จะคำนวณอัตโนมัติ
กด “Add Multiple” เพื่อเพิ่มหลายรายการพร้อมกัน ใช้ Download / Upload สำหรับนำเข้าข้อมูลเป็นไฟล์
ไปที่ Tab Operations เพื่อตั้งค่าขั้นตอน
คลิก Tab Operations ถ้ายังไม่ได้ติ๊ก With Operations ตารางจะว่างเปล่า ติ๊ก “With Operations” เพื่อเปิดใช้งาน (helper text: Manage cost of operations) ฟิลด์ Transfer Material Against จะปรากฏ (ค่าเริ่มต้น: Work Order)
เพิ่ม Operations
หลังติ๊ก With Operations แล้ว ตาราง Operations จะปรากฏ กด “Add Row” แล้วกรอก:
- Operation *: ชื่อขั้นตอน เช่น ผสม
- Workstation Type: ประเภทสถานีผลิต เช่น เครื่องผสมเคมีก 1
- Operation Time *: เวลาที่ใช้ (นาที) เช่น 30.000
- Fixed Time: ติ๊กถ้าเวลาคงที่ไม่ขึ้นกับปริมาณ
- Operating Cost: คำนวณอัตโนมัติ
บันทึก BOM
กด “Save” — ระบบจะบันทึก BOM พร้อมกำหนด ID เช่น BOM-FG-S01-002 หน้าจะแสดง Status [BOM] Draft Tab เพิ่มเติมจะปรากฏ: Scrap & Process Loss, Costing, More Info, Connections ตรวจสอบรายการวัตถุดิบในตาราง Items ให้ครบถ้วน (เช่น RM-S01: 10 Kg, RM-S02: 500 ML)
สินค้า 1 รายการสามารถมี BOM ได้หลายตัว แต่ต้องมี BOM ที่ติ๊ก Is Default อย่างน้อย 1 ตัว เพื่อให้ Work Order ดึง BOM มาใช้อัตโนมัติ
BOM ที่ Submit แล้ว จะมีข้อความ “This form is not editable due to a Workflow.” หากต้องการแก้ไข ต้อง Cancel แล้ว Amend เพื่อสร้าง Version ใหม่ — เพื่อรักษา Historical Record ว่าสูตรเก่าเป็นอย่างไร